Vakantieparken als oplossing voor flexwonen

Steeds meer starters, ouderen, gezinnen en zorgbehoevenden vinden geen betaalbare woning, terwijl het toerisme blijft groeien. Op sommige vakantieparken ontstaat daardoor een nieuwe trend: parken veranderen langzaam in woonparken, waar mensen noodgedwongen langdurig verblijven. Gemeenten staan voor de uitdaging om hier structureel op te sturen.

Nederlandse vakantieparken staan regelmatig in het nieuws. Bewoners worden geconfronteerd met vertrek, parken veranderen van eigenaar en gemeenten worstelen met het beheer van deze situaties. Veel parken functioneren feitelijk als woonpark, terwijl gemeenten inzetten op behoud en groei van toerisme. Sommige parken hebben geen toeristisch perspectief meer, waardoor afwegingen nodig zijn.

Permanente bewoning ontstaat vaak ongemerkt, door persoonlijke omstandigheden of crises. Gemeenten kunnen grip krijgen via strakke inschrijvingsprocedures en directe handhaving. Inschrijving in de Basisregistratie Personen (BRP) betekent geen automatische toestemming om te wonen. Door in gesprek te gaan met bewoners en alternatieven te bieden, kan een park stap voor stap terugkeren naar een recreatieve functie zonder grootschalige conflicten.

Wanneer recreatie geen perspectief biedt, kunnen flexwoningen of hybride vormen een oplossing zijn. Gemeenten moeten inventariseren welke parken geschikt zijn en de doelgroep bepalen, bijvoorbeeld ouderen, starters of zorgbehoevenden. Instrumenten zoals de transformatieladder helpen bij het beoordelen van de geschiktheid. Permanente transformatie kan op sommige locaties een optie zijn, mits zorgvuldig gepland.

Tijdelijke bewoning kan ook sociaal wenselijk zijn, bijvoorbeeld voor mensen die dringend onderdak nodig hebben. Dit kan via een gedoogverklaring met duidelijke einddatum, zodat toezicht mogelijk blijft en het aantal permanente bewoners niet verder groeit.

Volledige transformatie naar permanente bewoning is geen standaardoplossing. Waar vakantieparken naast dorpskernen liggen en de woningnood hoog is, kan dit een optie zijn. Het vraagt een zorgvuldig transformatieplan, tijd, middelen en samenwerking, maar kan de leefomgeving verbeteren en bijdragen aan het verminderen van woningnood.

Een flexibele aanpak biedt kansen om maatschappelijke vraagstukken te combineren. Niet-vitale parken kunnen gedeeltelijk worden omgevormd naar wonen, terwijl recreatie behouden blijft. Elke situatie vraagt om maatwerk, een helder eindbeeld en voortdurende monitoring, met samenwerking tussen gemeenten, vastgoedeigenaren en andere betrokken partijen.

Bron: Adviesbureau Ginder / Pretwerk - 9 januari 2026
Foto: Unsplash