‘Prefab hoeft helemaal geen eenheidsworst te zijn’
Volgens architect Eric Thijssen bepaalt niet het bouwsysteem, maar het ontwerp en de samenwerking de kwaliteit van een buurt
Industrieel en biobased bouwen worden vaak geassocieerd met uniforme woonwijken. Volgens architect Eric Thijssen van VenhoevenCS+urbanism is dat een hardnekkig misverstand. Prefab biedt juist veel ontwerpvrijheid, mits kwaliteit en samenwerking vanaf het begin centraal staan.
Veel biobased bouwmethoden, met name houtbouw, lenen zich goed voor prefabricage en industriële productie. Toch leeft het beeld dat dit automatisch leidt tot eenvormige buurten. Volgens Thijssen komt dat vooral doordat veel zichtbare voorbeelden zijn ontwikkeld voor tijdelijke woningbouw of sterk op snelheid en prijs zijn gestuurd. Volgens hem ligt het probleem niet bij het bouwsysteem, maar bij de manier waarop ermee wordt omgegaan. Industrieel bouwen is een middel om kwaliteit te bereiken, geen doel op zich.
Kwaliteit ontstaat door samenwerking
Wanneer alleen op snelheid, aantallen en kosten wordt gestuurd, verdwijnen aspecten als openbare ruimte, identiteit, klimaatadaptatie en wooncomfort naar de achtergrond. Juist die moeten volgens Thijssen vanaf het begin onderdeel zijn van het ontwerp.
Dat vraagt om een integrale samenwerking tussen opdrachtgevers, ontwerpers, producenten, bouwers en gemeenten. Variatie hoeft bovendien niet in het bouwsysteem zelf te zitten. Balkons, entrees, groen, materiaalgebruik en de inrichting van de openbare ruimte zorgen ervoor dat met hetzelfde systeem heel verschillende buurten kunnen ontstaan.
Biobased bouwen biedt juist meer mogelijkheden
Volgens Thijssen biedt vooral houtbouw veel architectonische vrijheid. Het brede aanbod aan houtsoorten en afwerkingen maakt het mogelijk gebouwen een eigen karakter te geven. Bovendien is hout licht, goed bewerkbaar en zeer geschikt voor prefabricage, waardoor een hoge kwaliteit met weinig faalkosten kan worden gerealiseerd. Hij benadrukt dat herhaling in architectuur niet verkeerd is. Net als in muziek zorgen juist de combinatie van ritme, variatie en samenhang voor kwaliteit.
Leefomgeving centraal
Volgens Thijssen wordt de kwaliteit van een buurt niet alleen bepaald door de woning, maar vooral door de keuzes in ontwerp, openbare ruimte en samenwerking. Door die aspecten vanaf het begin integraal mee te nemen, ontstaat ruimte voor identiteit en karakter.
"Een gebouw is uiteindelijk een middel om een prettige plek te maken. Dan ontstaat er geen eenheidsworst, maar een buurt waar mensen zich mee kunnen verbinden."
Bron: Building Balance - 24 juni 2026
Foto: Unsplash
