Platform31: benut bestaande woningen beter om woningnood aan te pakken
Woningdelen, splitsen en optoppen verdienen een prominentere plek in het overheidsbeleid. Volgens Platform31 blijven de kansen van de bestaande woningvoorraad nog te vaak onbenut.
Het beter benutten van de bestaande woningvoorraad biedt kansen om woon-, milieu- en ruimtelijke opgaven met elkaar te verbinden. Dat betoogde Frank Dirks van Platform31 op 30 september voor de Tweede Kamercommissie voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening.
Niet alleen het toevoegen van woningen door woningsplitsing, optoppen, aanbouwen en transformatie biedt mogelijkheden. Ook het delen van woningen, bijvoorbeeld via hospitaverhuur, kamergewijze verhuur en friendscontracten, kan helpen om meer huishoudens te huisvesten. Dit is volgens Platform31 duurzamer en ruimtebesparender dan uitsluitend nieuwbouw.
Meer ambitie en concrete doelen
Hoewel er al verschillende initiatieven zijn, krijgt het beter benutten van de bestaande voorraad nog te weinig aandacht in vergelijking met nieuwbouw. Publieke processen, fiscale en financiële regelingen zijn er nog onvoldoende op afgestemd.
Ook in woondeals maken woningsplitsing, optoppen en woningdelen nog geen significant onderdeel uit van de afspraken. Gemeenten en woningcorporaties worden vooral afgerekend op aantallen nieuwbouwwoningen. Tegelijkertijd is in de corporatiesector alleen al 170.000 m² extra woonruimte te realiseren met optoppen, hospitaverhuur, splitsen en woningdelen.
Platform31 pleit daarom voor meer ambitie en concrete doelstellingen voor het toevoegen van woonruimte via deze mogelijkheden. Daarbij is een brede afweging nodig: woningdelen is vaak eenvoudiger te realiseren dan het toevoegen van zelfstandige woningen, maar beide kunnen bijdragen aan verduurzaming en leefbare wijken.
Regels in samenhang aanpakken
Nederland kent tal van regels en fiscale regelingen die het beter benutten van de bestaande voorraad in de weg staan. Denk aan strenge parkeernormen, aanvullende kwaliteitseisen, beperkende huishoudensdefinities, de AOW en huurtoeslag. Minder of aangepaste regels kunnen ervoor zorgen dat meer huishoudens de bestaande voorraad delen of benutten.
Ook landelijke regelgeving kan helpen om procedures te versnellen. Een wettelijk recht op hospitaverhuur voorkomt bijvoorbeeld dat gemeenten ieder hun eigen regels moeten aanpassen. Daarnaast noemt Platform31 een nationale splitsaanpak met financiële regelingen en producten, waarop gemeenten hun eigen beleid kunnen afstemmen.
Ook een langetermijnvisie nodig
Volgens Platform31 ontbreekt het in regionaal beleid vaak aan een toekomstbeeld van hoe wonen er in 2050 uitziet als overheden meer inzetten op het beter benutten van bestaande woningen.
Daarbij moet worden gekeken welke woonmogelijkheden ontstaan voor verschillende doelgroepen en welke keuzes daarvoor nodig zijn. Een gedragen visie maakt het eenvoudiger om beleid, regels en processen aan te passen.
De bevolkingsprognoses laten zien dat het aantal Nederlanders en eenpersoonshuishoudens blijft toenemen. Volgens Platform31 vraagt dit niet alleen om nieuwbouw, maar ook om structureel meer samenwonen en verbouwen. Juist woningzoekenden die nu buiten de boot vallen, verdienen daarbij aandacht.
Bron: Platform31, Platform31 pleit voor prominentere rol van ‘beter benutten’ in overheidsbeleid bij Tweede Kamercommissie (14 oktober 2026)
Foto: Platform31
