Biobased bouwen groeit in provincie Utrecht
Hout, hennep en stro vinden steeds vaker hun weg naar de woningbouw
Huizen van hennep, hout of stro worden steeds meer gebouwd in de provincie Utrecht. Tussen 2023 en 2025 werden zo’n 200 biobased huizen neergezet. De komende twee jaar wordt dat aantal ruimschoots verdubbeld. En daarna staan nog duizenden duurzame bouwprojecten op de planning.
In de Zeister Vrije School die in aanbouw is, wordt vooral veel hout gebruikt. Projectleider Tom van Kuijk van Van Engen, een bouwbedrijf dat gespecialiseerd is in biobased bouwen, laat zien hoe het materiaal wordt toegepast.
Biobased bouwen betekent dat er wordt gebouwd met materialen die hernieuwbaar en natuurlijk zijn, zoals hout of vlas.
Bestand tegen brand
Bij het project in Zeist wordt hout gebruikt in zowel de constructie als de isolatie. De wanden worden ermee gevuld, waarmee goed kan worden geïsoleerd en dat ook prettig is voor de akoestiek. De muren van de school worden daarnaast niet gestukt, maar bedekt met houten platen. Daardoor ontstaat een gezonder binnenklimaat.
Hout is uiteraard brandbaar, maar er zijn verschillende beschermende maatregelen mogelijk, zoals het impregneren van het materiaal. Alles gebeurt in goed overleg met de Veiligheidsregio Utrecht (VRU). Het gebouw voldoet daarmee aan de eisen voor brandveiligheid.
30-30-30
In 2030 wil de Rijksoverheid dat 30 procent van alle nieuwbouwwoningen wordt gebouwd met 30 procent biobased materiaal. Ook moet 30 procent van de isolatie voor verduurzaming biobased zijn.
De overheid wil dit omdat er veel behoefte is aan bouwmaterialen, terwijl deze steeds schaarser worden. Bovendien veroorzaken traditionele bouwmaterialen zoals beton en staal tijdens de productie relatief veel CO₂-uitstoot. Biobased materialen kunnen bijdragen aan het verlagen van die impact doordat zij CO₂ opslaan.
Biobased is volgens Van Loon een goede oplossing om woningen te bouwen en tegelijkertijd de broeikasgassen te verminderen. De elementen worden in een fabriek gemaakt, waardoor de bouw sneller gaat. Daarnaast slaan de gebouwen CO₂ op in plaats van dat ze het uitstoten, zoals bij staal en beton.
Duizenden woningen
Dit jaar en volgend jaar worden er in totaal ongeveer 600 woningen biobased gebouwd in de provincie. Dat is meer dan een verdubbeling ten opzichte van de periode 2023-2025. In Haarrijn worden op dit moment 83 sociale huurwoningen gebouwd. Daarnaast zijn er nog duizenden woningen in de ontwerp- en ontwikkelfase. Het gaat om huizen met een houten constructie of biobased isolatiemateriaal.
Biobased bouwen zit dus in de lift, maar wordt nog lang niet in alle gebouwen verwerkt. Dat komt onder andere omdat het vaak duurder is. Het prijsverschil ligt al dicht bij elkaar, maar producten met meer uitstoot zijn nog iets goedkoper.
Als de vraag en het aanbod groter worden, kan er meer worden geproduceerd en kan de prijs van isolatiemateriaal langzaam naar beneden. Biobased materiaal moet bovendien vaak van ver komen. Hennep of vlas komt niet altijd uit de buurt en hout komt al gauw uit Scandinavië.
Ruikt en voelt gezond
Ook opschaling is nodig. Als de vraag toeneemt, kan er meer geproduceerd worden en kan de prijs langzaam naar beneden.
Met behulp van subsidies wordt het aantrekkelijker om biobased materialen te maken. Zo zijn er subsidies voor boeren om van landbouw of veeteelt over te stappen naar hennep- of vlasteelt. Ook Amersfoort heeft een subsidie van 3,5 miljoen euro beschikbaar voor woningbouwcorporaties om woningen te bouwen.
Steeds meer bedrijven gaan over op biobased. Er is echt iets aan het veranderen. Biobased bouwen is niet alleen goed voor de natuur, maar ook voor de mens. De beleving van al dat hout kan rust geven en het materiaal "ruikt en voelt gewoon gezond".
Bron: RTV Utrecht - 20 juni 2026
Foto: Van Engen (woning Almere)
